قیدها

قیدها می‌توانند با افزودن پایانه‌ی -e ساخته شوند.

• bele – به زیبایی
• forte – با قدرت
• rapida aŭto – خودرویی سریع
  • veturi rapide – سریع پیمودن

💡 ترفند یادسپاری: -a اسم را توصیف می‌کند و -e فعل یا کل جمله را:

• rapida aŭto (خودروی سریع) → veturi rapide (سریع رفتن با وسیله‌ی نقلیه)

حروف اضافه‌ی per و kun

Per - با (به وسیله‌ی، با استفاده از)

• Manĝi per kulero – با قاشق خوردن
• Ŝi kantis per tre bela voĉo. – او با صدایی بسیار زیبا آواز خواند.

⚠️ هشدار: «با» در فارسی هم برای ابزار و هم برای همراهی به کار می‌رود. برای ابزار از per و برای همراهی از kun استفاده کنید.

Kun - با (همراه با)

• Mi iris kun la amiko. – من با آن دوست رفتم.
• Mi parolos kun li. – من با او صحبت خواهم کرد.

💡 ترفند یادسپاری: kun یعنی «همراه با». اگر بتوانید در فارسی بگویید «به همراهِ»، معمولاً kun مناسب است.

حرف اضافه‌ی post

post – پس از (به زمان اشاره می‌کند)

• Li venis post mi. – او پس از من آمد.
• post du horoj – پس از دو ساعت
• Li venos post tri horoj. – سه ساعت بعد او خواهد آمد.
• poste – بعدا

⚠️ هشدار: post tri horoj در جمله‌ی آینده یعنی «سه ساعت بعد/تا سه ساعت دیگر»، نه فقط پشت‌سرِ چیزی در مکان.

حرف اضافه‌ی Malantaŭ

malantaŭ - پشت

• Li venis malantaŭ mi. – او پشت من آمد (در حال قدم زدن یا رانندگی کردن).

مراقب تکیه‌گاه این واژه باشید: malantaŭ.

💡 ترفند یادسپاری: malantaŭ از mal- + antaŭ ساخته شده است؛ یعنی «برعکسِ جلو» = پشت.

پسوند -ul

شخصی که با ویژگی‌ای توصیف شود:

• grandulo – شخص بزرگ
• malbonulo – شخص بد
• belulino – خانم زیبا

💡 ترفند یادسپاری: -ul ویژگی را به شخص تبدیل می‌کند:

• saĝa (هوشمند) → saĝulo (شخص هوشمند)
• juna (جوان) → junulo (شخص جوان)

پسوند -ej

جایی را بیان می‌کند که اتفاق خاصی به طور منظم می‌افتد:

• lernejo – مدرسه، آموزشگاه
• kuirejo – آشپزخانه (kuiri – پختن)
• laborejo – کارگاه

💡 ترفند یادسپاری: -ej یعنی «مکان یا محل مربوط به انجام چیزی یا کاری»:

• lerni (یاد گرفتن) → lernejo (مدرسه)
• labori (کار کردن) → laborejo (محل کار)

پسوند -ebl

امکان یک کاری را نشان می‌دهد و می‌تواند صفت لیاقت ترجمه شود:

• manĝebla – خوردنی
• videbla – قابل دیدن
• kompreneble – مسلما، البته (به صورت قابل فهم)
• eble – احتمالاً، شاید
• malebla – ناممکن

💡 ترفند یادسپاری: -ebl یعنی «شدنی/پذیر»:

• vidi (دیدن) → videbla (دیدنی/قابل دیدن)
• trinki (نوشیدن) → trinkebla (نوشیدنی/قابل نوشیدن)

فعل امر

پایانه‌ی امر کردن، -u است.

• Manĝu! – غذا بخور!
• Iru! – برو!

فعل امر همچنین می‌تواند با نهاد بیان شود:

• Li lernu! – او (باید) یاد بگیرد! بگذار یاد بگیرد!
• Ni vidu. – ما (باید) ببینیم. بگذار ببینیم.

⚠️ هشدار: -u همیشه فرمان خشن نیست. با ni می‌تواند معنی پیشنهاد بدهد: ni vidu یعنی «بگذار ببینیم».