क्रियाविशेषण
मूलबाट बनेका क्रियाविशेषणको अन्त्य -e हो। यसरी स्वर प्रणाली पूरा हुन्छ: -o संज्ञा, -a विशेषण, -e क्रियाविशेषण।
- bele – सुन्दर तरिकाले
- forte – बलियो तरिकाले
- rapida aŭto – छिटो कार
- veturi rapide – छिटो यात्रा गर्नु
सम्बन्धसूचक शब्द per र kun
दुवै कहिलेकाहीँ "सँग/द्वारा" जस्तो देखिन सक्छन्, तर अर्थ फरक छ।
Per – प्रयोग गरेर / माध्यमबाट
- Manĝi per kulero – चम्चाले खानु
- Ŝi kantis per tre bela voĉo. – उनले निकै सुन्दर आवाजले गाइन्।
Kun – सँगै / साथमा
- Mi iris kun la amiko. – म साथीसँग गएँ।
- Mi parolos kun li. – म ऊसँग कुरा गर्नेछु।
💡 सम्झने तरिका: kun साथी/साथ हो; per साधन वा उपाय हो।
सम्बन्धसूचक शब्द post
post ले समयमा "पछि" जनाउँछ:
- Li venis post mi. – ऊ मपछि आयो।
- post du horoj – दुई घण्टापछि
- Li venos post tri horoj. – ऊ तीन घण्टापछि आउनेछ।
- poste – पछि
सम्बन्धसूचक शब्द malantaŭ
malantaŭ ले स्थानमा "पछाडि" जनाउँछ:
- Li venis malantaŭ mi. – ऊ मेरो पछाडि आयो।
⚠️ सावधान: शब्दबल ठीक राख्नुहोस्: malantaŭ। यो mal- + antaŭ ("अगाडि") हो; त्यसैले "पछाडि" = "अगाडिको उल्टो"।
प्रत्यय -ul
कुनै गुण भएको व्यक्ति जनाउँछ:
- grandulo – ठूलो व्यक्ति
- malbonulo – खराब व्यक्ति
- belulino – सुन्दरी
प्रत्यय -ej
कुनै काम नियमित रूपमा हुने ठाउँको नाम बनाउँछ:
- lernejo – विद्यालय
- kuirejo – भान्सा
- laborejo – कार्यस्थल
💡 सम्झने तरिका: -ej ले कामलाई ठाउँमा बदल्छ:
- lerni (सिक्नु) → lernejo (विद्यालय)
- kuiri (पकाउनु) → kuirejo (भान्सा)
प्रत्यय -ebl
सम्भावना जनाउँछ, "गर्न सकिने":
- manĝebla – खान मिल्ने
- videbla – देखिने
- kompreneble – बुझ्न सकिने गरी / पक्कै
- eble – सायद
- malebla – असम्भव
आज्ञा
आज्ञा दिने क्रियाको अन्त्य -u हो:
- Manĝu! – खाऊ!
- Iru! – जाऊ!
यो कर्तासँग पनि प्रयोग गर्न सकिन्छ:
- Li lernu! – उसले सिकून्!
- Ni vidu. – हामी हेरौँ।