Адмаўленне
Ne стаіць перад словам або дзеясловам, які адмаўляецца.
- Mi ne parolas. – Я не гавару.
- Ne venu! – Не прыходзь!
Nek значыць «ні». Neni-словы ўжо нясуць адмаўленне.
- Nek li nek ŝi venis. – Ні ён, ні яна не прыйшлі.
- Mi neniam forgesos. – Я ніколі не забуду.
⚠️ Увага: у эсперанта з neni- звычайна не дадаюць яшчэ адно ne: Mi neniam venis, не mi ne neniam venis.
Mem
Mem падкрэслівае асобу або рэч: «сам, сама, самі».
- Mi mem faris tion. – Я сам гэта зрабіў.
- Ŝi mem skribis. – Яна сама напісала.
Не блытайце mem з sola – «адзін, самотны».
Ĝis revido
Ĝis revido – звычайнае развітальнае выслоўе.
- ĝis la revido – літаральна «да пабачэння»
- ĝis revido – да пабачэння
Прэфікс ek-
ek- паказвае пачатак або раптоўны момант дзеяння.
- ekstari – устаць
- ekparoli – загаварыць
- ekridi – засмяяцца
- ekami – закахацца
For- у словах
For паказвае рух або выдаленне прэч ад чагосьці.
- foriri – сысці
- forlasi – пакінуць
- forpreni – забраць
- forigi – выдаліць
Суфікс -aĵ
-aĵ паказвае канкрэтную рэч або праяўленне якасці.
- manĝaĵo – ежа
- trinkaĵo – напой
- belaĵo – нешта прыгожае
- novaĵo – навіна
Ekde, laŭ і sen
Ekde паказвае пачатак перыяду.
- ekde hodiaŭ – ад сёння
Laŭ можа значыць «паводле, згодна з» і ўтварае словы:
- laŭeble – па магчымасці
Sen значыць «без» і таксама ўтварае словы:
- senutila – бескарысны
- senvorte – без слоў
Адноснае kiu і паказальнае tiu
Kiu далей ужываецца ў адносных сказах. Tiu паказвае ўжо вядомую або названую рэч.
- la libro, kiun vi legis – кніга, якую ты чытаў
- tiu libro – тая кніга
- tiun libron – тую кнігу