Prepozicio da

da zãna le kpekpeme, nudidi alo xexlẽme ŋuti nyagbeawo me:

• kilogramo da sukero – kilo ɖeka sukli
• glaso da akvo – kɔpo ɖeka tsi
• multe da ideoj – susu geɖe

⚠️ Kpɔ nyuie: Le xexlẽme-nya megbe, zã da, menye de o. glaso da akvo = kɔpo ɖeka tsi.

Suffix -ig

-ig nye causative suffix: “na nu aɖe natrɔ zu” alo “na nu aɖe nadzɔ”.

• beligi – na wòadzeani
• grandigi – na wòagã
• sanigi – da gbe le ŋu
• mortigi – wu

⚠️ Kpɔ nyuie: Mekaka -ig kple -iĝ o (nusrɔ̃ɖeɖe 6). -ig = ame/nu aɖe na nu natrɔ; -iĝ = nu la trɔ le e ɖokui me.

Suffix -aĉ

-aĉ fia be megblɔla bu nu la vɔ̃ alo medze ŋu o:

• hundaĉo – avu vɔ̃
• knabaĉo – ŋutsuvi vɔ̃
• skribaĉi – ŋlɔ le mɔ vɔ̃ me

Biabia kple prepozicio + kiu

Prepozicio ate ŋu anɔ kiu ŋgɔ. Prepozicio la fia hadede la:

• Al kiu vi skribis? – Na ame kae nèŋlɔ?
• Kun kiu vi parolis? – Kple ame kae nèƒo nu?
• Kontraŭ kiu vi ludis? – Nètsitre ɖe ame kae ŋu le fefe me?

Neni- nyawo

Nya siwo dze egɔme kple neni- negation le wo me xoxo. Mègakpe ne bubu ɖe ŋu o:

• Mi vidas nenion. – Nyemekpɔ naneke o.
• Neniu venis. – Ame aɖeke meva o.

Nya wɔwɔ ƒe akpa bubuwo

Nya kpuiwo kple nyaƒe siwo nènya ate ŋu agbugbɔ ava le nya yeyeawo me:

• sub + skribi → subskribi – ŋlɔ asiɖeɖe
• super + -a → supera – le dzi; nyui wu
• trans + iri → transiri – to eme yi
• de + veni → deveni – tso
• for + kuri → forkuri – ƒu du yi ɖa